امروزه تصادفات رانندگی برای تمامی اشخاص، از جمله رانندگان، سرنشینان خودرو و عابرین پیاده، تبدیل به یک تهدید شده است. متأسفانه هرساله افراد بسیاری در اثر تصادفات رانندگی جان خود را از دست داده یا با نقص عضو و جراحت‌های ناشی از تصادف روبه‌رو می‌شوند. دیه از جمله تأسیسات فقهی و حقوقی است که برای جبران خسارات جانی ناشی از تصادفات رانندگی در قانون پیش‌بینی شده است. هر چند که هیچ چیزی نمی‌تواند جایگزین جان یا سلامتی افراد شود، اما اشخاص زیان‌دیده در جریان تصادفات رانندگی با دریافت دیه تا حدودی می‌توانند خسارات وارده را جبران نمایند.
اگر به دنبال کسب اطلاع در خصوص چگونگی تعیین میزان دیه در تصادفات رانندگی و نحوه دریافت آن هستید، با ما همراه باشید تا در ادامه این مقاله به بررسی تفصیلی این موضوع بپردازیم.
متأسفانه بسیاری از افراد آسیب‌دیده در جریان تصادفات رانندگی، علی‌رغم ورود خسارات جانی قابل توجه به علت ناآگاهی و ناآشنایی با قوانین و مقررات ممکن است از مطالبه و دریافت دیه تصادف صرف نظر نمایند. صرف نظر از اینکه تصادف منجر به فوت شده یا اینکه صرفاً یک تصادف جرحی باشد، دیه تصادف از جمله حقوق شخص آسیب‌دیده یا ورثه شخص متوفی است که به راحتی می‌توانند آن را مطالبه و دریافت نمایند.
خدمات دفتر وکالت امیریان منش در خصوص تعیین میزان دیه در تصادفات رانندگی
شما می‌توانید با کمک یک وکیل متخصص در امور دیه و تصادفات رانندگی تمامی مراحل مربوط به مطالبه و دریافت دیه تصادف را به صورت اصولی و مطابق با قوانین و مقررات موجود دنبال کرده و دیه خود را دریافت نمایید. به این منظور، تیم حقوقی دفتر وکالت امیریان منش با مدیریت دکتر امیررضا امیریان منش آماده است تا با ارائه مشاوره حقوقی تخصصی یا قبول وکالت تمامی مراحل مربوط به مطالبه و دریافت دیه تصادفات رانندگی را برای شما دنبال نماید.
برای استفاده از این خدمات کافی است تا به صفحه تماس با ما مراجعه کرده و از راه‌های ارتباطی موجود با دفتر وکالت امیریان منش تماس برقرار نمایید.
دیه چیست؟
دیه تأسیسی است که ریشه در فقه داشته و در قوانین کشور ما نیز به رسمیت شناخته شده است. با توجه به محترم بودن جان و سلامتی انسان‌ها قانونگذار دیه را به عنوان راهکاری برای جبران خسارت ناشی از فوت یا آسیب‌های بدنی وارده به اشخاص در نظر گرفته است. هر حادثه‌ای که منجر به فوت یا ورود آسیب جسمی به افراد شود، موجب تعلق دیه به آن‌ها خواهد شد. تصادفات رانندگی از جمله مواردی است که موجب تعلق دیه به آسیب‌دیدگان شده و علاوه بر آن، به دنبال حوادث دیگری چون قتل، درگیری‌های دسته‌جمعی و خیابانی، حوادث ساختمانی و غیره دیه محقق خواهد شد.
نرخ دیه، اعم از دیه کامل (در صورت فوت) و دیه جزئی (در موارد آسیب‌های جرحی و نقص عضو) هر ساله توسط قوه قضائیه تعیین شده و اعلام می‌گردد. در سال 1404 نرخ دیه کامل هر شخص مسلمان در ماه‌های عادی 1/600/000/000 تومان و در ماه‌های حرام (رجب، ذی‌القعده، ذی‌الحجه و محرم) 2/133/000/000 تعیین شده است.
مسئولیت پرداخت دیه در تصادفات رانندگی
با تصویب قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه در سال 1395 داشتن بیمه شخص ثالث برای تمامی وسایل نقلیه موتوری الزامی گردید. این الزام قانونی موجب تسهیل در فرایند جبران خسارات ناشی از تصادفات رانندگی از جمله پرداخت دیه تصادف به زیان‌دیده یا ورثه او شده است.
با این حال، مسئولیت بیمه شخص ثالث نسبت به پرداخت دیه در تصادفات رانندگی مطلق نیست. بیمه‌های شخص ثالث تنها در مواردی که تصادف به صورت غیرعمد رخ داده باشد، مسئولیت پرداخت دیه را بر عهده گرفته و در شرایط دیگری چون تصادف عمدی یا تصادف بدون داشتن گواهینامه، به علت ارتکاب یک جرم شرکت بیمه مسئولیتی نداشته و زیان‌دیده یا وراث او دیه را بایستی از راننده مقصر مطالبه و دریافت نمایند.
بیمه شخص ثالث دیه تصادف را به چه کسانی پرداخت می‌نماید؟
بسیاری از افراد تصور می‌کنند که در جریان تصادفات رانندگی دیه تنها به راننده و سرنشینان خودروی آسیب‌دیده یا عابرین پیاده تعلق می‌گیرد. در حالی که بر اساس قوانین بیمه شخص ثالث، در صورت وجود بیمه نامه معتبر اشخاص زیر می‌توانند از شرکت بیمه دیه تصادف را دریافت نمایند:
1 . راننده خودروی آسیب‌دیده
2 . سرنشینان خودروی آسیب‌دیده
3 . عابرین پیاده
4 . ورثه اشخاص فوت شده در اثر تصادف
5 . راننده مقصر
6 . سرنشینان خودروی مقصر
مراحل دریافت دیه در تصادفات رانندگی
در صورت وقوع یک تصادف رانندگی، مصدومین تصادف برای دریافت دیه تصادف بایستی مراحل زیر را دنبال نمایند:
تماس با پلیس راهنمایی و رانندگی و دریافت کروکی
نخستین اقدامی که پس از وقوع هر تصادف رانندگی باید انجام شود این است که بایستی بلافاصله با پلیس راهنمایی و رانندگی تماس گرفته شود تا مأمور پلیس در صحنه تصادف حاضر شود. مأمور پلیس با حضور در صحنه تصادف اقدام به تهیه کروکی می‌نماید. در دست داشتن کروکی تصادف به منظور دریافت خسارات مالی و جانی از جمله دیه الزامی است.
مراجعه به پزشکی قانونی
مصدومین تصادفات رانندگی برای تعیین میزان آسیب و طول درمان بایستی به پزشکی قانونی مراجعه نمایند. چرا که پزشکان پزشکی قانونی با دقت مصدوم را معاینه کرده و میزان آسیب را برآورد می‌نمایند. برای دریافت دیه در تصادفات رانندگی تنها نظریه کارشناسان پزشکی قانونی ملاک تعیین میزان دیه خواهد بود.
تشکیل پرونده قضایی
پس از انجام معاینات لازم در پزشکی قانونی و تکمیل پرونده، پرونده و مدارک مربوطه به دادگاه ارسال می‌شود تا در نوبت رسیدگی قرار گیرد.
رسیدگی و صدور حکم در دادگاه
قاضی دادگاه پس از بررسی پرونده و مدارک موجود با توجه به نظریه کارشناسی پزشکی قانونی، میزان دیه را تعیین کرده و حکم به پرداخت آن صادر می‌نماید. علی‌رغم آن که میزان دیه به موجب نظریه کارشناس پزشکی قانونی تعیین می‌شود، اما دریافت آن صرفاً پس از تأیید آن به موجب حکم دادگاه ممکن خواهد بود.
دریافت دیه از شرکت بیمه یا راننده مقصر
پس از صدور حکم دادگاه، مصدومین حادثه یا وراث اشخاص فوت شده می‌توانند دیه تعیین شده را از شرکت بیمه یا راننده مقصر دریافت نمایند. امروزه با توجه به الزامی بودن داشتن بیمه شخص ثالث در اغلب موارد، دیه تصادف توسط شرکت‌های بیمه پرداخت می‌شود.
زمان مورد نیاز برای دریافت دیه تصادف
مدت زمان دریافت دیه تصادف به عوامل گوناگونی چون تکمیل مدارک، حضور راننده مقصر یا فرار او، فوتی یا جرحی بودن تصادف و غیره بستگی دارد. صرف نظر از این عوامل، برای دریافت دیه در تصادفات رانندگی بایستی تمامی مراحل لازم از جمله مراجعه به پزشکی قانونی، صدور حکم در دادگاه و غیره بایستی طی شود. با توجه به لزوم طی شدن این مراحل دریافت دیه تصادف حداقل 3 الی 6 ماه زمان خواهد برد.
جمع‌بندی
وقوع تصادفات رانندگی می‌تواند با آسیب‌های جانی یا جرحی برای افراد مختلفی چون رانندگان، سرنشینان یا عابرین پیاده به همراه باشد. در چنین مواردی، دیه به عنوان یک راهکار مناسب برای جبران خسارات جانی یا جسمی وارده به اشخاص در قانون پیش‌بینی شده است. در صورت فوت یا ورود هرگونه آسیب جسمی به افراد در اثر تصادفات رانندگی می‌توانند دیه مقدر آن را مطابق نرخ سالیانه دیه که توسط قوه قضائیه اعلام می‌شود مطالبه و دریافت نمایند. دیه تصادفات رانندگی بسته به عمدی یا غیرعمدی بودن تصادف توسط راننده مقصر یا شرکت بیمه پرداخت خواهد شد.
در صورت وقوع تصادف رانندگی منجر به فوت، دیه کامل شخص متوفی مطابق قانون ارث به وراث قانونی وی تعلق می‌گیرد.
کروکی تصادف از جمله مدارک الزامی برای دریافت دیه تصادفات رانندگی است. صرف نظر از اینکه تصادف جرحی بوده یا اینکه منجر به فوت شده باشد، مأمور پلی بایستی در صحنه تصادف حاضر شده و اقدام به تهیه کروکی نماید.
مطابق احکام شرعی، دیه کامل زنان نصف دیه کامل مردان است. اما در موارد تصادفات رانندگی این قاعده اعمال نشده و دیه کامل زن و مرد به صورت برابر محاسبه می‌شود.
سقف تعهدات شرکت‌های بیمه معادل بالاترین میزان دیه یعنی دیه یک انسان کامل در ماه حرام (معادل 000/000/133/2 تومان) می‌باشد.
خیر. از نظر فقهی دیه میزان مقدری داشته و امکان کاهش یا افزایش آن با توافق طرفین وجود ندارد.
مشاوره حقوقی در اکثر موارد درگیر شدن افراد در بسیاری از دعاوی و چالش‌های حقوقی به واسطه ناآگاهی آن‌ها